Kategori: Makaleler

Varşova Paktında Türkiye Var mı? Toplumsal Cinsiyet, Çeşitlilik ve Sosyal Adalet Perspektifinden Bir Bakış Varşova Paktı ve Türkiye’nin Konumu Varşova Paktı, 1955 yılında Sovyetler Birliği öncülüğünde kurulan ve Doğu Bloğu’na bağlı ülkelerden oluşan bir askeri ittifaktı. Soğuk Savaş’ın simgelerinden biri olarak, NATO’ya karşı bir denge unsuru olma amacı taşıyan bu paktın üyeleri, ideolojik ve siyasi bağlamda benzer bir hizaya sahipti. Ancak Türkiye, bu paktın dışında kalmış, NATO’ya üye olmayı tercih etmiştir. Peki, Türkiye’nin Varşova Paktı’na dâhil olmaması, toplumsal cinsiyet, çeşitlilik ve sosyal adalet gibi konularda nasıl bir etki yaratmıştır? Soğuk Savaş’ın Toplumsal Dinamiklere Etkisi Soğuk Savaş dönemi, yalnızca siyasi ve…

İş Birliği Nedir Kısa? — Psikolojik Bir Mercekten Bakış İnsanlarla etkileşime her girdiğimde merak ederim: Neden bazı ortak çabalar sezgisel olarak akıcı ilerlerken, bazıları çaba ve zaman yığınının ötesine geçmez? İş birliği kavramı ilk bakışta basit gibi durur; birlikte çalışmak. Fakat insan davranışlarının ardındaki bilişsel ve duygusal süreçleri izlediğinizde, bu basit görünen terim aslında çok katmanlı bir psikolojik yapıyı işaret eder. Bu yazıda, iş birliğini bilişsel psikolojiden duygusal psikolojiye, sosyal psikolojiden güncel araştırma bulgularına kadar geniş bir mercekle keşfedeceğiz. — İş Birliği Nedir Kısa? Temel Bir Tanım İş birliği, birden fazla kişinin ortak bir hedef doğrultusunda düşünce, duygu ve eylemlerini…

Turkcell Limitimi Nasıl Kaldırabilirim? Evet, başlıkta yazdığı gibi, belki de birçoğumuzun cebinde sıkça karşımıza çıkan o ünlü uyarı: “Limitinizi aştınız.” Telefon görüşmeleri, internet paketi ya da ek hizmetler… İşin içinde hep bir sınır var. Gerçekten de bir “limit” var ve o limit bittiğinde, cebinizden daha fazla para çıkmaya başlıyor. Ama bu yazıda, telefonumuza ve faturalara dair uzun bir yolculuğa çıkacağız. İsterseniz, bir adım geri gidip, bu “limit” kavramının ne anlama geldiğine bakabiliriz. — Limitler Neden Var? Çocukluk yıllarımı hatırlıyorum, o zamanlar büyükler hep “gözüne bakma” diye uyarmışlardı, sanki bakmak yetseydi! Her şeyin bir sınırı olmalıydı, değil mi? Hele de 90’larda…

Termostatik Genleşme Vanası Nedir? Eskişehir’de bir sabah, penceremden dışarı bakarken, buz gibi havanın içimi dondurduğunu fark ettim. Hava ne kadar soğuk olsa da, evimin içinde sıcaklık tam yerindeydi. Hemen ısınmaya başlamamı sağlayan şey, aslında bir soğutma sistemine ait olan birkaç önemli parçanın mükemmel uyum içinde çalışması. İşte bu sistemde, çoğumuzun günlük yaşamda fark etmediği ama aslında çok önemli bir bileşen var: Termostatik genleşme vanası (TXV). Bu yazıda, termostatik genleşme vanasının ne olduğunu, nasıl çalıştığını ve neden bu kadar önemli olduğunu, herkesin anlayabileceği bir şekilde anlatmaya çalışacağım. Yazının sonunda, bu küçük ama çok önemli bileşenin soğutma sistemleri ve klimalarda nasıl büyük…

Narımsın Ne Demek? Psikolojik Bir Mercek Bazen bir sohbet sırasında karşımıza “narımsın” gibi kısa bir ifade çıkar. İlk bakışta basit bir tanımlama gibi görünür; ancak insan davranışlarının ardındaki bilişsel ve duygusal süreçleri düşündüğümüzde, bu kelime bir psikolojik labirent açar. Duygularımızın, algılarımızın ve sosyal bağlarımızın bir yansıması olarak “narımsın” ifadesi, yalnızca bir karakter betimlemesi değil, aynı zamanda bilişsel ve duygusal işleyişimizin bir göstergesidir. Kendime soruyorum: Biz bu tür ifadeleri nasıl algılıyor ve nasıl yanıtlıyoruz? Bilişsel Psikoloji Perspektifi Bilişsel psikoloji, düşünme, algılama, öğrenme ve hatırlama süreçlerini inceler. “Narımsın” gibi bir ifade, beynimizde bir kavram ağına yerleşir; anlamını çözmek ve bağlamını değerlendirmek için…

Süperparazitizm Nedir? Ekonomi ve Hayattan Birleştirdiğim Bir Kavram Bir gün, Ankara’nın ortasında, arkadaşlarla bir kafede sohbet ediyoruz. Konu bir anda ekonomi ve mikroekonomi üzerine dönmeye başlıyor. Ben de hem işimden, hem de okuduğum alanlardan dolayı biraz “veri insanı” oldum ya, hemen bir analiz yapmaya başlıyorum. “Bu toplumda tam anlamıyla ‘süperparazitizm’ var” dedim. Arkadaşlar anlamadı tabii. Çünkü ekonomiyle ilgili ya da daha teknik bir terim duyduklarında, genelde “bu da ne ya?” bakışı atılıyor. Ama ben bunu anlatmak istiyorum çünkü gerçekten çok ilginç bir kavram. Hem ekonomi hem de günlük yaşamda nasıl işlediğini keşfedeceğiz. O yüzden bu yazıda hem gerçek bir olayı,…

İnegöl Köfteye Yumurta Konur Mu? Lezzetin ve Geleneklerin İzinde Bir köfte tabağının önünde otururken, küçük bir sorunun zihninizde yankılandığını fark edersiniz: Inegöl köfteye yumurta konur mu? Belki bir genç olarak evde denemek istiyorsunuz, belki emekli olarak geçmiş tatları hatırlıyorsunuz ya da bir memur olarak iş çıkışı uğradığınız lokantada bu soruyu kendinize soruyorsunuz. Köftenin tarifi basit görünebilir, ama her malzeme bir tarih, bir tartışma ve bir kültürel tercih barındırır. Bu yazıda, İnegöl köftesinde yumurta kullanımını tarihsel, kültürel ve gastronomik açıdan derinlemesine ele alacağız; güncel tartışmalar, akademik kaynaklar ve saha gözlemleriyle destekleyeceğiz. Tarihsel Kökenler: İnegöl Köfte ve Malzeme Seçimleri İnegöl köfte, 19.…

Gazete Duvar Hangi Görüşte? Toplumsal Cinsiyet, Çeşitlilik ve Sosyal Adalet Açısından Bir İnceleme Türkiye’de medya, toplumsal yapıyı etkileyen en güçlü araçlardan biri. Medyanın çeşitli görüşler, ideolojiler ve dünya görüşleriyle şekillenen farklı yüzleri var. Bu yüzlerden biri de Gazete Duvar. Gazete Duvar, kendi çizgisinde toplumsal cinsiyet, çeşitlilik ve sosyal adalet gibi önemli konularda nasıl bir görüş sergiliyor? Bu yazıda, İstanbul’da yaşayan ve sivil toplum kuruluşunda çalışan biri olarak, Gazete Duvar’ın toplumsal cinsiyet ve sosyal adalet konularındaki tutumunu, sokakta ve günlük hayatta gözlemlediğim olaylarla ilişkilendirerek ele alacağım. Gazete Duvar’ın Toplumsal Cinsiyet ve Sosyal Adalet Konusundaki Durumu Gazete Duvar, özellikle toplumsal cinsiyet eşitliği,…

Eşeğin Diğer İsmi Nedir? Bir Eşeğin Çok Yönlü Kimliği Üzerine Düşünceler İstanbul’da bir ofiste çalışıp, akşamları blog yazmak… Hayatım bazen bir koşuşturmacaya dönüşüyor, bazen de sakinleşip eski zamanların anıları arasında kayboluyor. Ama son zamanlarda kafama takılan bir şey var: “Eşeğin diğer ismi nedir?” Hem oldukça basit hem de aslında derin bir soru gibi geliyor. Eşeği herkes tanır, ama onun diğer isimlerini, tarihsel ve kültürel bağlamdaki anlamlarını ne kadar biliyoruz? Gelin, birlikte biraz daha derinleşelim ve bu soruyu anlamaya çalışalım. Eşek ve Diğer İsimleri: Daha Fazlası Var mı? İlk aklımıza gelen eşek kelimesi, herhalde çoğu kişiye aynı resmi getirir: Gözlerinde o…

İskele Sancak Ne Taraf? Güç, İktidar ve Toplumsal Düzen Üzerine Düşünceler Sabah sahilde yürürken gözüm bir iskeleye takıldı. Gemi yanaşmış, sancak ve iskele tarafları suya karışıyor, insanlar gündelik hayatın içinde sessiz bir düzeni sürdürüyordu. O anda aklımdan geçen soru basit gibi görünse de, aslında siyaset bilimi perspektifinden oldukça derin: “İskele sancak ne taraf?” Bu teknik bir denizcilik sorusu olabilir, ama metaforik olarak baktığınızda, iktidar ilişkilerinden yurttaş katılımına, meşruiyet tartışmalarından ideolojik ayrımlara kadar uzanan bir ağda kendine yer bulur. Gelin bu soruyu, sadece yön ve taraf olarak değil, toplumsal düzen ve güç ilişkileri bağlamında irdeleyelim. Güç, İktidar ve İskele: Bir Metafor…